• De afkorting FNAC staat voor Fine Needle Aspiration Cytology. Dit houdt in dat de radioloog met behulp van een dunne naald vocht en/of cellen opzuigt uit een klier of nodule in de hals.
• Er wordt gevraagd om het bovenlichaam te ontbloten (het is handig om bovenkledij te dragen die je makkelijk kan uitdoen en geen sieraden aan de hals te dragen). Indien van toepassing: BH mag je aanlaten.
• De logistieke assistent of verpleegkundige zal je de nodige informatie geven en begeleiden naar de echotafel, daar word je gepositioneerd zodat het letsel goed en veilig bereikbaar is.
• Het is uiterst belangrijk om niet te bewegen en zo weinig mogelijk te slikken, terwijl de radioloog bezig is.
• De radioloog brengt een fijne naald in en volgt met behulp van echografie het hele verloop van de naald tot in het letsel.
• Wanneer de naald in het letsel zit, wordt een vibrerende beweging gemaakt om zo cellen te kunnen aspireren.
• Deze handeling kan verschillende keren herhaald worden om voldoende cellen te kunnen verzamelen voor de anatoom-patholoog.
• Na het onderzoek wordt er ontsmet en een pleister of klein verband aangebracht.

• Een punctie of biopsie is het nemen van stukjes weefsel van een letsel in de hals met behulp van een holle naald, de corebiopsienaald. Dit onderzoek gebeurt onder echografische begeleiding. Nadien worden de bekomen weefselstukjes naar de dienst anatomopathologie gestuurd voor microscopisch onderzoek.
• Er wordt gevraagd om het bovenlichaam te ontbloten (het is handig om bovenkledij te dragen die je makkelijk kan uitdoen en geen sieraden aan de hals te dragen). Indien van toepassing: BH mag je aanlaten.
• De logistieke assistent of verpleegkundige zal je de nodige informatie geven en begeleiden naar de echotafel, daar word je gepositioneerd zodat het letsel goed en veilig bereikbaar is.
• De radioloog verdooft de huid thv het letsel met een fijne naald. Hier voel je een prikje zoals bij een bloedafname. Tijdens het inspuiten van de lokale verdoving kun je een licht branderig gevoel waarnemen, maar dit gevoel verdwijnt snel.
• Na deze lokale verdoving wacht de radioloog even zodat de lokale verdoving goed kan inwerken.
• De punctie gebeurt onder echogeleiding, via de echosonde lokaliseert de radioloog het letsel. Nadien brengt de radioloog de biopsienaald tot bij het letsel.
• Dan neemt de biopsienaald een klein stukje weefsel weg en maakt daarbij een luide klik.
• Deze techniek wordt enkele keren herhaald zodoende er enkele goede weefselfragmenten verkregen zijn.
• Daarna oefenen we enkele minuten druk uit op de punctieplaats, dit om bloeding te voorkomen
• Het weefsel wordt naar de anatoom-patholoog gebracht voor verder onderzoek.

Dit onderzoek gebeurt enkel op afspraak.

• Je hoeft niet nuchter te zijn.
• Voor een punctie mag je geen bloedverdunners nemen. Als je dit gewoonlijk wel doet, bespreek dit dan met je behandelende arts. Hij zal instructies geven over het gebruik van deze medicatie.
• Meld je 15 min voor het start van het onderzoek aan op de het secretariaat van de radiologie.

• Je moet je bovenlichaam vrijmaken (beha mag aanblijven).
• De hals wordt eventueel plaatselijk verdoofd.
• Met begeleiding van het echotoestel neemt de arts stukjes weefsel weg met een naald.
• De anatoompatholoog onderzoekt deze stukjes weefsel onder de microscoop in het labo.
• Afhankelijk van het verloop van de punctie en de punctieplaats, kan het nodig zijn om na 15 minuten een controle-echo uit te voeren.
  • In dat geval:
    • Je neemt plaats in een andere zaal.
    • Je krijgt een icepack met een handdoek eromheen. Die moet 15 minuten op de punctieplaats drukken.
    • Na 15 minuten bekijkt de radioloog of een controle-echo nodig is.

• Breng na de punctie eventueel ijs (in een doek gewikkeld) aan ter hoogte van de biopsieplaats. Dat verlicht de pijn en eventueel de zwelling.
• Lichte pijn is normaal na een biopsie. Bij storende pijn kan je paracetamol (bv. Dafalgan ® max 4x 1gram/dag) innemen. Neem geen pijnstiller die acetylsalisylzuur (bv. Aspirine ®) bevat. Deze vergroten de kans op een bloeding. Neem bij twijfel contact op met je arts of apotheker.
• Vermijd zware arbeid of lichamelijke inspanningen de eerste 24 uur na de ingreep. Poets, strijk of til ook niet.
• Een blauwe plek rond de punctieplaats is normaal.
• Houd de wonde de eerste vier dagen watervrij. Je mag douchen. Baden/zwemmen raden we af omdat het de wonde kan laten verweken.
• Het resultaat is 4-5 werkdagen na het onderzoek bekend. De anatoompatholoog stuurt een verslag naar je behandelende arts. Je verneemt dan ook de resultaten op de raadpleging bij de aanvragende arts.